icon Η κρίση για αρχάριους - ΑΕΠ, Κρατικά Έσοδα, Δημόσιος Τομέας

ΚΕΦ Β. Κρατικά Έσοδα και Δαπάνες

ΑΕΠ και κρατικά έσοδα.

Όπως είδαμε σε προηγούμενη ενότητα, θεωρητικά μια χώρα με μεγάλο ΑΕΠ σε σχέση με το χρέος της έχει καλύτερες πιθανότητες να το εξυπηρετήσει. Το ΑΕΠ μιας χώρας όμως δεν είναι τα έσοδα της. Το λέμε αυτό γιατί μόνο τα έσοδα μιας χώρας μπορούν να πληρώσουν ένα χρέος και όχι το ΑΕΠ της. Δυο χώρες δηλαδή με ίδιο ΑΕΠ μπορεί να έχουν διαφορετικά έσοδα.

Ας φανταστούμε λοιπόν δύο επιχειρήσεις με ίδιο χρέος, ίδια έσοδα και διαφορετικό τζίρο (ΑΕΠ). Η Α' επιχείρηση έχει έσοδα 50.000 ευρώ και τζίρο 200.000. Η Β' επιχείρηση έχει πάλι έσοδα 50.000 ευρώ και τζίρο 150.000.

Από τη στιγμή που και οι δύο επιχειρήσεις έχουν το ίδιο χρέος ποιος παράγοντας ορίζει πως η Α' επιχείρηση είναι πιο φερέγγυα από τη Β';

Ο λόγος είναι πως μια επιχείρηση με μεγαλύτερο τζίρο μπορεί θεωρητικά πιο εύκολα να αυξήσει και τα καθαρά της κέρδη αν χρειαστεί. Για να πάμε όμως στο παράδειγμα των χωρών βλέπουμε πως για το κατά πόσο είναι αξιόχρεη μια χώρα δεν εξετάζονται τα έσοδα της αλλά το ΑΕΠ, πιθανό για τον ίδιο λόγο. Πιθανό δηλαδή θεωρείται πως μια χώρα με μεγαλύτερο ΑΕΠ μπορεί να αυξήσει πιο εύκολα τα έσοδα της μέσω φορολογίας ή μέσω κάποιου άλλου τρόπου.

Είναι γνωστό το πρόβλημα της φοροδιαφυγής στην Ελλάδα. Το πρόβλημα αυτό απεικονίζεται στο μέγεθος έσοδα προς ΑΕΠ.

Η Ελλάδα καταφέρνει να μετατρέψει σε έσοδα δημοσίου μόνο το 20% του ΑΕΠ, όταν ο μέσος όρος στην Ευρώπη είναι 29%. Σημειώνουμε ξανά πως παρά το γεγονός πως για την αξιολόγηση χρέους χρησιμοποιούμε το χρέος ανά ΑΕΠ θα είχε νόημα να δούμε και το χρέος σε σχέση με τα έσοδα μιας χώρας. Στην πραγματικότητα αυτή την προσέγγιση ακολουθούμε στη περίπτωση των μικρών επιχειρήσεων και νοικοκυριών. Ο ιδιοκτήτης καταστήματος που έχει χρέος στην τράπεζα και πληρώνει κάθε μήνα τις δόσεις των δανείων του, αυτό που εξετάζει είναι αν μπορεί να πληρώνει το χρέος του με βάση τα κέρδη του και όχι τον τζίρο του.

Έσοδα και δημόσιος τομέας

Ένα από τα επαναλαμβανόμενα μηνύματα που παρήγαγαν τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, προκειμένου να εξηγήσουν την κρίση είναι ο "υπέρογκος δημόσιος τομέας". Ο "υπέρογκος δημόσιος τομέας" συνοδευόταν μάλιστα με τη φράση πως "δανειζόμασταν για να πληρώνουμε μισθούς και συντάξεις". Οι φράσεις αυτές, ιδιαίτερα στην αρχή της κρίσης, έχουν επαναληφθεί σε τέτοια συχνότητα και ένταση που μπορεί κάποιος εύκολα να υποθέσει πως οι δαπάνες για μισθοδοσία και συντάξεις είναι τόσο μεγάλες που ξεπερνούν τα κρατικά έσοδα. Οτι δηλαδή είναι τόσα πολλά τα χρήματα που χρειαζόμαστε για τους "υπέρογκους" μισθούς που δε φτάνουν τα χρήματα που συλλέγουμε από τη φορολογία, εξού και ο δανεισμός. Στην πραγματικότητα οι δαπάνες για μισθούς και συντάξεις στο ατυχές έτος 2009 ήταν 26 δις ενώ τα κρατικά έσοδα ήταν γύρω στα 50 δις για εκείνη τη χρονιά. Βλέπουμε δηλαδή πως το κόστος για το οποίο συζητάμε υπερκαλύπτεται από τα έσοδα που προκύπτουν από τη φορολογία. Με λίγα λόγια είναι προφανές πως δε δανειζόμαστε για να πληρώσουμε μισθούς και συντάξεις. Βεβαίως το κράτος έχει και άλλα έξοδα και με κάποιο τρόπο δημιουργείται το πρωτογενές έλλειμμα για το οποίο μιλήσαμε παραπάνω. Το ερώτημα είναι γιατί εστιάζουμε στη συγκεκριμένη δαπάνη και δε γίνεται σημαντική αναφορά και σε άλλες δαπάνες που μπορεί να μην πηγαίνουν στην τσέπη του πολίτη;

Για να είμαστε δίκαιοι όμως ας αναλύσουμε λίγο παραπάνω το κόστος μισθοδοσίας χρησιμοποιώντας κάποια επιπλέον στατιστικά. Η έννοια του "υπέρογκου δημοσίου" δε πήγαινε μόνο στο κόστος αλλά και στο πλήθος των υπαλλήλων. Πέρα από το γεγονός πως η απογραφή και διάφορες στατιστικές έρευνες τοποθετούν το πλήθος των υπαλλήλων του δημοσίου στην Ελλάδα στη μέση τιμή της Ευρώπης και πιο κάτω, αυτό που ουσιαστικά μετράει για μια οικονομία είναι το κόστος μισθοδοσίας. Δηλαδή ακόμα και στην περίπτωση που υπάρχουν πολλοί υπάλληλοι, αν κοστίζουν λίγο για το κράτος, λογικά δεν υπάρχει πρόβλημα. Πως μετριέται αυτό το "λίγο"; Απλά μετρώντας το κόστος σε σχέση με το ΑΕΠ. Μια τέτοια μέτρηση μας κατατάσσει περίπου στη μέση τιμή στην Ευρωζώνη. Άρα με βάση αυτό το στατιστικό ο δημόσιος τομέας δεν είναι τόσο δαπανηρός. Ωστόσο μια άλλη μέτρηση που έχει και περισσότερο νόημα για το κόστος είναι η δαπάνη σε σχέση με τα έσοδα. Με δεδομένο πως όπως έχει εξηγηθεί τα έσοδα είναι μειωμένα σε σχέση με το ΑΕΠ λογικό είναι οποιαδήποτε δαπάνη για το δημόσιο να είναι σχετικά διογκωμένη σε σχέση με τα ήδη μειωμένα έσοδα.


H Ελλάδα λοιπόν είναι 4η στην Ευρωζώνη στη δαπάνη για δημόσια απασχόληση σε σχέση με τα καθαρά της έσοδα. Εδώ πρέπει να σημειώσουμε πως η αρνητική αυτή σχέση (55% εσόδων για δημόσια απασχόληση) δημιουργήθηκε τα τελευταία χρόνια. Πριν μια δεκαετία η σχέση αυτή ήταν στο 38% των καθαρών εσόδων. Η παράμετρος αυτή πρέπει να συνυπολογιστεί στα αίτια που αύξησαν το δημόσιο χρέος. Δηλαδή αν υποθέσουμε πως είχαμε μια αύξηση του χρέους λόγω μισθοδοσίας αυτό ισχύει μόνο για τα τελευταία χρόνια.

Ένα είναι σίγουρο. Πως είναι ανακριβές να ισχυρίζεται κάποιος πως η Ελλάδα δανειζόταν για να πληρώνει μισθούς και συντάξεις. Επίσης είναι ανακριβές να λες πως τα δάνεια του μνημονίου διατίθενται επίσης για το σκοπό αυτό. Η σχέση αυτή θα εξηγηθεί σε παρακάτω ενότητα. Επειδή γενικότερα γίνεται λόγος για υψηλές δημόσιες δαπάνες να σημειωθεί εδώ πως η χώρα μας σε πολλούς τομείς έχει τις χαμηλότερες δαπάνες στην Ευρώπη. Για παράδειγμα το 2004 ήμασταν στην τελευταία θέση σε δαπάνες για την παιδεία, μεταξύ 29 χωρών πίσω για παράδειγμα από Τουρκία με 4%, Ισπανία με 4,6%, αλλά και Πορτογαλία με 5,3%. Με λίγα λόγια μπορεί να είχαμε αξιοπρεπείς μισθούς ωστόσο ήμασταν σαν χώρα πολύ πίσω σε άλλες δαπάνες για τον πολίτη όπως υγεία, παιδεία, αθλητισμός κτλ.

Κρατικές Δαπάνες

Είδαμε πως η χώρα μας έχει μικρά έσοδα σε σχέση με το ΑΕΠ. Τα μικρά αυτά έσοδα δυσχεραίνουν την εξυπηρέτηση του χρέους. Οι κρατικές δαπάνες όμως συνολικά παρουσιάζουν πολύ καλύτερη εικόνα και στην πραγματικότητα κυμαίνονται στο μέσο όρο της Ευρωζώνης. Σαφέστατα δηλαδή το να ισχυρίζεται κάποιος πως το πρόβλημα στην Ελλάδα είναι οι δαπάνες είναι αναληθές. Το πρόβλημά μας στο στατιστικό τουλάχιστον επίπεδο είναι τα έσοδα. Να σημειωθεί εδώ πως η Ελλάδα παρά την επικρατούσα αντίθετη εντύπωση είχε αρκετές χρονιές πρωτογενές πλεόνασμα τα προηγούμενα χρόνια. Δηλαδή υπήρχαν χρονιές που τα έσοδα του κράτους ήταν μεγαλύτερα από τα έξοδα.

Ανακεφαλαίωση και παρερμηνείες

Στο κεφάλαιο αυτό είδαμε πως οι δαπάνες μετριούνται ως προς το ΑΕΠ για να μπορεί να γίνει μια αναλογική σύγκριση μεταξύ των χωρών. Ωστόσο μόνο τα έσοδα μιας χώρας μπορούν να πληρώσουν τους λογαριασμούς της. Η χώρα μας για διάφορους λόγους έχει χαμηλά έσοδα σε σχέση με το ΑΕΠ σε σύγκριση με άλλες χώρες. Αντίθετα οι δημόσιες δαπάνες που κάνει δεν είναι υπερβολικές και μάλιστα όπως ειπώθηκε σε πολλούς τομείς, όπως υγεία και παιδεία, είναι από τις χαμηλότερες στην Ευρώπη.

Σχόλια

Αθανασάκης Θωμάς

Κύριε Περισιανίδη, Συγχαρητήρια αν και δεν ασχολούμαι με οικονομικά έμαθα πάρα πολλά με αυτά που γράφετε .. Δεν μπορώ ώμος να κατανοήσω ένα πράγμα .. Μια χώρα σαν την Ελλάδα που έχει όπως λέτε περίπου 50 δις καθαρά έσοδα .. Και 22 δις για μισθούς και συντάξεις .. Αρα μένουν υπόλοιπο 50 - 22 = 28 δις .. Και δεν μιλάω για τώρα αλλά πολλά χρόνια πριν δημιουργηθεί αυτό το τεράστιο χρέος να κανονίσουμε να περνάμε με τα άλλα 28 δις .. Και να μην δανειζόμαστε .. Πραγματικά εγώ μπορεί να μην καταλαβαίνω αλλά οι τόσο φωτισμένοι οικονομολόγοι του κράτους δεν ήξεραν ότι οι τοκογλύφοι θα μας πίνουν μια ζωή το αίμα .. Τον λόγο να παίρνω δανικά αντί να προσαρμόσω την οικονομία μου όπως θα το έκανα στο σπίτι μου έχω 28 δις με αυτά περνάω .. Η όλοι αυτοί που μας κυβερνάνε τόσα χρόνια είναι απλά υπάλληλοι των τραπεζών για να μην πω καμιά πιο βαριά κουβέντα ότι από το 1945 μας κυβερνάνε οι δωσίλογοι .. τα παιδιά τους .. και είμαστε τόσο μα τόσο ανόητοι που περιμένουμε να μας σώσουν τα εγγόνια τους !!!!!!!!!!

29.03.2015

Περισιανίδης Ευθύμης

Ευχαριστώ κύριε Αθανασάκη. Μερικές παρατηρήσεις. Τα έξοδα μιας χώρας δεν είναι μόνο μισθοί και συντάξεις. Υπάρχουν λειτουργικά έξοδα, έργα, προμήθειες κτλ. Ωστόσο για μένα η ουσία είναι πως την ευθύνη της διαχείρισης την είχαν οι πολιτικοί. Έπρεπε να φροντίσουν τα έξοδα να είναι κοντά στα έσοδα. Αυτό μόνο αυτοί που κυβέρνησαν μπορούσαν να το οργανώσουν και να το καθορίσουν. Από την άλλη να σημειώσουμε οτι δεν είναι απαραίτητο να έχεις πλεόνασμα κάθε χρόνο. Και ένα μικρό σχετικά έλλειμμα δε θα έβλαπτε. Τέλος αξίζει να δούμε και τι ρόλο έπαιξε και το ευρώ στη διαμόρφωση του χρέους.

29.03.2015

Βασίλης Σεραφειμάκης

Αναρωτιέμαι εάν οι \\\"Φίλοι τού Ποταμιού\\\" διάβασαν προσεκτικά όλο το κείμενο και αν αποκόμισαν από αυτό τα σημαντικά διδάγματα που παρέχει. Το κείμενο έχει σημαντικές παραλείψεις, οι οποίες δείχνουν ότι ο συγγραφέας ανήκει στην καθεστηκυία σχολή ανάλυσης (πχ δεν μνημονεύει καθόλου το θεμελιώδες δεδομένο ότι ένα κράτος με δημοσιονιομική και νομισματική αυτονομία έχει την ευχέρεια να δανείζει τον εαυτό του και να καθορίζει τα βραχυπρόθεσμα επιτόκια δανεισμού του). Αλλά έχει πάμπολλες τσουχτερές αλήθειες για όσους τυχόν παραμένουν οπαδοί τών αποτυχημένων και εγκληματικά λανθασμένων Ευρωπαϊκών οικονομικών πολιτικών.

03.05.2015

χρηστος

Το 0,1 το 0,2 κτλ ειναι το ποσοστο του ΑΕΠ στον πρωτο πινακα?

28.05.2015

Παύλος

Κατάντησαν μια υπερήφανη χώρα, να μην μπορεί να ζήσει χωρίς δάνεια. Οι Νεοέλληνες έμαθαν τι σημαίνει \"Σπρέντ\" αλλά δεν γνωρίζουν την Αριστοτελική \"ενδελέχεια\". Ξέρουν τι είπε η Καγκελάριος της Γερμανίας, δεν γνωρίζουν όμως τι είπε ο Αρίσταρχος. Ξέρουν τον υπουργό οικονομικών της Γερμανίας, δεν γνωρίζουν όμως τον πρόεδρο της Ακαδημίας Αθηνών. Γιαυτήν την κατάντια της πατρίδας μου δεν ευθύνεται κανείς? Ουστ!!!!

10.06.2015

marlow21

Κατ\' αρχάς να πω, αν και θα το καταλάβετε, ότι είμαι άσχετος από οικονομικά. Θέλω να ρωτήσω, με αφορμή το κείμενό σας, γιατί η Ολλανδία δεν χρειάστηκε να μπει σε Μνημόνιο; Γνωρίζω ότι η Ολλανδία έχει τριπλάσιο ΑΕΠ από την Ελλάδα και πολλαπλάσιες ποσοστό του ΑΕΠ της προέρχεται από εξαγωγές. Εμείς έχουμε γύρω στα 20 δισ. εξαγωγές, οι Ολλανδοί 180 δισ. ? αν θυμάμαι καλά. Ο λόγος είναι ότι μπορούν να αποπληρώνουν τα δάνεια που έχουν πάρει χωρίς να δανείζονται ή είναι κάτι πιο περίπλοκο; Δε βρήκα λογική εξήγηση στο ερώτημα γιατί εμείς Μνημόνιο και όχι και αυτοί; Ευχαριστώ εκ των προτέρων!

26.06.2015

Περισιανίδης Ευθύμης

marlow21 σχετικά με το σχόλιο σου για τις γνώσεις σου στα οικονομικά θα ήθελα να κάνω την εξής παρατήρηση. Με την εργασία αυτή ήθελα να φέρω τα οικονομικά πιο κοντά στον πολίτη. Σε ένα επίπεδο δεν θέλουμε να υπολογίσουμε κάτι πολύπλοκο, αλλά να κατανοήσουμε βασικές έννοιες όπως έσοδα έξοδα κτλ τα οποία απαιτούν απλή αριθμητική. Λίγο αυτοπεποίθηση θέλει και να ασχοληθούμε. Το ερώτημα σου έχει ενδιαφέρον και θα σου απαντήσω κάπως γενικά. Πιο συγκεκριμένα μπορείς να ανατρέξεις σε κάποιο πίνακα εξέλιξης του χρέους της Ολλανδίας αν σε ενδιαφέρει. Για να πληρώνει πραγματικά μια χώρα το χρέος της αυτό θα πρέπει αυτό να μειώνεται. Στην πράξη όμως αυτό δε συμβαίνει. Δεν είναι λογικό δηλαδή να λες πως η Γερμανία έχει χρέος 2,3 τρις αλλά το πληρώνει και την άλλη χρονιά να έχει χρέος 2,4. Οι εξαγωγές που αναφέρεις είναι ένας χρήσιμος δείκτης αλλά δεν λέει όλη την αλήθεια. Το μυστικό βρίσκεται οτι το πλεόνασμα στις εξαγωγές δεν μεταφράζεται συνήθως σε έσοδα για το κράτος ή και για τους πολίτες που μας ενδιαφέρει. Έτσι θεωρητικά μια χώρα μπορεί να έχει μεγάλο εμπορικά πλεόνασμα και ταυτόχρονα μεγάλο χρέος. Το θέμα είναι δηλαδή τι θα φορολογηθεί και σε ποιες τσέπες θα μπει το πλεόνασμα γιατί λεφτά όντως υπάρχουν. Το γιατί μπαίνει μια χώρα σε μνημόνιο είναι θέμα πολιτικό και όχι κάτι φυσικό που γίνεται από μόνο του. Το δεδομένο είναι οτι το 2009 - 2010 ανέβηκαν τα Ελληνικά spread. Το πως λειτουργεί αυτό το εξηγώ στην εργασία. Ελπίζω να σε βοήθησα.

26.06.2015

Απόστολος

Κατατοπιστικότατο άρθρο, ευχαριστούμε πολύ για το χρόνο που αφιερώσατε.

30.06.2015

Αλεξ

Δεν θα μπορούσα να είχα ξοδέψει καλύτερα τον χρόνο μου! Μετά από αυτό το άρθρο όλα βγάζουν νόημα. Δεν θα έπρεπε αυτό το κείμενο να έχει δοθεί ήδη από την ημέρα που δημοσιεύτηκε σε κάθε πολίτη για να μπορεί να παρακολουθεί, να ΚΑΤΑΝΟΕΙ και να κρίνει τις εξελίξεις? Δυστυχώς όμως δεν υπάρχει μέριμνα. Και αυτό μάλλον λόγω κάποιας σκοπιμότητας. Ευτυχώς με το διαδίκτυο μπορούμε να πάρουμε λίγο την κατάσταση στα χέρια μας και να κάνουμε βήματα προς την \"αφύπνιση\" που να μας βγάλει από την \"σπηλιά του πλάτωνα\". Δεν έχω να προσθέσω τίποτα ή όποιαδήποτε απορία. Το κείμενο είναι άψογο, συνεκτικό, αδιάτρητο! Ένα πλήρες και ανελλειπές δίδαγμα. Μόνο συγχαρητήρια για την αντικειμενική, αμερόληπτη και ταυτόχρονα απόλυτα κατανοητή σε όλους παρουσίαση των οικονομικών μηχανισμών και γεγονότων. Κύριε Περισιανίδη είμαι ευγνώμον! Άμεση προώθησή του σε όλους.

03.07.2015

Νίκη

Ευχαριστούμε για το κατατοπιστικό άρθρο. Θα μπορούσατε σε ένα άλλο άρθρο να εξηγήσετε πώς δουλεύουν τα χρηματιστήρια; Τί ακριβώς γίνεται τώρα με το χρηματιστήριο της Κίνας; Ευχαριστώ προκαταβολικά

08.07.2015

Παντελής

Κύριες Περισιανίδη πως κρίνετε τις κινήσεις της κυβέρνησης μέχρι τώρα σχετικά με τη διαπραγμάτευση με τους δανειστές; Από τη στιγμή που οι δανειστές αρνούνται κούρεμα, πιστεύετε ότι μια επιμήκυνση, ένα περιθώριο μη πληρωμής τόκων και μια μείωση επιτοκίου θα μπορούσαν να κάνουν το χρέος βιώσιμο ή στο τέλος θα ήταν μια από τα ίδια; Τέλος μήπως γνωρίζετε ποια θα είναι η πορεία της χώρας εκτός ευρώ αν παρ\'ελπίδα δεν κλείσει συμφωνία; υγ. Μιλήσατε για το ευρώ αφήνοντας κάποιες σκιές. Χωρίς να ξέρω οικονομικά μου έχει δημιουργηθεί η εντύπωση ότι ο μόνος λόγος ύπαρξης του είναι για να κερδίσουν οι πολυεθνικές. Χονδρικά, αύξησαν τις τιμές τους, αναγκάστηκε το κράτος να δώσει μεγαλύτερους μισθούς για μπορέσει να ανταποκριθεί ο καταναλωτής και για να το καταφέρει αυτό έπρεπε να αυξήσει τον δανεισμό. Άρα δανείζονταν για να γεμίζει τα ταμεία των πολυεθνικών!

09.07.2015

Θοδωρής

Απλά ευχαριστούμε που μας βοηθήσατε να καταλάβουμε τις βασικές έννοιες στην νέα Ελληνική τραγωδία που περνάει η χώρα μας. Επειδή κατανοώ τον απλό τρόπο γραφής σας (ιδιαίτερα όταν δίνεται παραδείγματα και κάνετε συγκρίσεις κράτους και οικογένειας) και θα ήθελα να παρακολουθώ τις αναλύσεις σας ή ακόμα και τις τοποθετήσεις σας υπάρχει κάποιο site που μπορούμε να σας βρίσκουμε. Ευχαριστούμε προκαταβολικά

12.07.2015

Περισιανίδης Ευθύμης

ʽΠαντελήʼ σύμφωνα με τα δεδομένα που μας έχουν δώσει όσες πολιτικές ομάδες έχουν κυβερνήσει ή συγκυβερνήσει δεν υπάρχει διαπραγμάτευση. Υπάρχουν απαιτήσεις των δανειστών που απλά πρέπει να ικανοποιηθούν. Για τη δεύτερη ερώτησή σου για “την επιμήκυνση χρέους” δε νομίζω να λύσει το πρόβλημα. Κάπου είχα διαβάσει οτι στην παγκόσμια ιστορία δεν υπάρχει αναδιάρθρωση χρέους προς όφελος του δανειζόμενου με πρωτοβουλία του δανειστή. Δεν ξέρω αν ισχύει αλλά μου ακούγεται λογικό. Για το ευρώ έχω γράψει αυτό http://www.veriorama.com/krisi_euro.php

13.07.2015

Περισιανίδης Ευθύμης

ʽΘοδωρήʼ ευχαριστώ για τα καλά σου λόγια. Υπάρχει σκέψη για δημιουργία ειδικού site για την κρίση. Μέχρι τότε μπορείτε να με βρίσκετε εδώ. Επίσης έχω γράψει και κάποια άρθρα σε αυτό το site Για το ευρώ έχω γράψει αυτό http://www.veriorama.com/krisi_euro.php και κάποια άρθρα http://www.veriorama.com/article_group.php?type=best

13.07.2015

Γίωργος Παπ

Κυριε Περισιανίδη, συγχαρητήρια για το εξαιρετικά εμπεριστατωμένο άρθρο. Ειμαι ένας απο τους πολίτες που τρέμουν στην ιδέα της χρεοκοπίας. Ο λόγος δεν είναι ο φοβος οτι \"δε θα εχουμε να φαμε\" ή οτι \"θα επικρατήσει το απόλυτο χάος\". Η μεγαλη μου ανυσηχία ειναι οτι σε εθνικό επίπεδο, θεωρώ οτι οι δανειστές προκειμένου να ελαχιστοποιήσουν τη ζημια τους απο τη δική μας \"αθετηση πληρωμων\", θα διαθέσουν το χρέος μας προς εξαγορά. Ποιος μπορει να ενδιαφερεται για να αγοράσει το χρέος μιας χρεοκοπημένης Ελλαδας? Μα φυσικά οι \"καλοί μας γείτονες\". Η σκέψη λοιπον, να σταματήσουμε να χρωστάμε στην Ευρωπη και στο ΔΝΤ και ξαφνικά να βρεθουμε να χρωστάμε το ίδιο χρέος στην Τουρκία, με προβληματίζει ιδιεταιρα, καθοσον μια τετοια κίνηση απο πλευρας της γειτονικης μας χωρας, δεν θα ειχε φυσικά αγαθους σκοπους, αλλα στοχο να αξιώσει (και μαλιστα με νομιμη προφαση) ουσιαστική κυριαρχία επι ελληνικών εδαφών και οικονομικών πόρων στο Αιγαίο και τη Θράκη. Προφανώς κατι τέτοιο ειναι αδυνατο να γινει αποδεκτό απο οποιαδήποτε ελληνική κυβέρνηση (ελπιζω), γεγονός το οποιο μοιραια οδηγει σε πολεμο. Ενα πολεμο τον οποιο μια χρεοκοπημένη χωρα, δεν θα εχει πορους να στηρίξει. Θα ήθελα καποιο σχολιο επ\'αυτου.

31.07.2015

Περισιανίδης Ευθύμης

Περίεργο σενάριο η πώληση του χρέους στην Τουρκία. Έχει γίνει κάτι αντίστοιχο ιστορικά; Αν ναι θα ήθελα να μου στείλετε κάποιο link ή πληροφορία να το διαβάσω.

01.08.2015

Γιώργος Παπ

(1/2) Κατʼαρχην να ξεκαθαρίσω οτι δεν ειμαι νομικός, ιστορικός ή οικονομολογος. Ειμαι στρατιωτικός. Το θεμα που θετω ξεκίνησε να με προβληματίζει μετα τις δηλώσεις Νταβουτογλου (30ιουν) περι προθεσεως της Τουρκίας να συνδραμει οικονομικά την Ελλαδα ωστε να «... κερδίσει τη φιλία του ελληνικού λαού και τη δυνατότητα να μετατραπεί το Αιγαίο σε θάλασσα ειρήνης.» «Θαλασσα ειρηνης»?? χμμ... Εκφραση που γενικως περναει απαρατηρητη σε οσους δεν εχουν να ασχολουνται καθημερινα με αεροναυτικες παραβιασεις τως συνόρων μας και αλλες παρομοιες πρακτικες των γειτόνων, οι οποιες εντασονται στο πλαισιο της (επισημα δεδηλωμενης) θεωρίας οτι το Αιγαιο θα επρεπε να διχοτομηθει κατα τον 25 μεσημβρινό. [επειδη δε μπορω να το αναλυσω αυτο, ψαξτε το λιγο και το συζηταμε]. Αυτα ως προς τα ενδιαφεροντα της Τουρκίας και την προθεσή της να μας «σωσει».

03.08.2015

Γίωργος Παπ

(2/2) Ως προς το θεμα εκχωρησης του δανείου σε τριτους τωρα... Οχι, δεν εχω υπʼοψη μου αν εχει ξαναγίνει στο παρελθόν. Δυστυχως δεν ασχολουμαι σε τετοιο βαθμο με την ιστορία και γιʼαυτο το σχολιο μου ειχε χαρακτηρα «προσωπικης ανυσηχίας» και οχι μιας εμπεριστατωμενης τοποθέτησης. Παρʼολα αυτα θα σας πω απο που πηγάζει η ανυσηχία μου οτι κατι τέτοιο ειναι νομικώς εφικτό: 1) Τα δανειακά χαρτοφυλάκια των τραπεζών (σε επιπεδο φυσικών και νομικών προσωπων) χαρακτηρίζονται νομικα ως κεφάλαια (assets) της εκάστοτε τράπεζας που τα εχει στην κατοχή της. Αυτό τους δίνει το δικαίωμα να τα χειριστούν κατα το δοκούν οταν αυτες κρίνουν σκοπιμο. Το γεγονός αυτο αποτυπωνεται στους όρους των δανειακών συμβάσεων που υπογραφουμε για να παρουμε οποιοδηποτε δανειο θέλουμε (στεγαστικο, καταναλωτικό, κλπ) συννηθως με τη φραση «η Χ-BANK διατηρεί το δικαίωμα να εκχωρήσοει σε τρίτους την είσπραξη των απαιτήσεών της που απορρεουν απο την παρουσα συμβαση». Φρονώ, χωρίς να ειμαι απολυτα βεβαιος, οτι κατι αντίστοιχο ισχυει και στις διεθνείς δανειακες συμβάσεις (οπως αυτη του Μαιου 2010). 2)Στο κειμενο της παραπάνω συμβασης (το οποιο φυσικα δεν εχω καταφερει να το διαβασω όλο) περιέχεται το εξής: (Αρ.14 Παρ.5 Συμβαση Δανειακής Διευκόλυνσης //20-5-2010) «14. ΕΦΑΡΜΟΣΤΕΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ (5) Με την παρούσα ο Δανειολήπτης αμετάκλητα και άνευ όρων παραιτείται από κάθε ασυλία που έχει ή πρόκειται να αποκτήσει, όσον αφορά τον ίδιο ή τα περιουσιακά του στοιχεία, από νομικές διαδικασίες σε σχέση με την παρούσα Σύμβαση, περιλαμβανομένων, χωρίς περιορισμούς της ασυλίας όσον αφορά την άσκηση αγώγής, δικαστική απόφαση ή άλλη διαταγή, κατάσχεση, αναστολή έκτελέσης δικαστικής αποφάσης ή προσωρινή διαταγή, και όσον αφορά την εκτέλεση και επιβολή κατά των περιουσιακών στοιχείων του στο βαθμό που δεν το απαγορεύει αναγκαστικός νόμος.» Δεν ξερω, εμενα ολα αυτα με προβληματίζουν πολύ. Δυστυχώς δεν εχω το γνωσιακό υπόβαθρο, αλλα ουτε και το χρόνο να κατσω να τα αναλύσω. Δεν γνωρίζω αν κατι τετοιο εχει γινει στο παρελθόν. Αλλα και να μην εχει γίνει, απο μονο του αυτο δεν με εφυσηχαζει. Σιγουρα θεωρώ οτι στις οποιες αποφασεις παιρνουμε (σαν χωρα) θα πρεπει να ειμαστε σιγουροι οτι βλεπουμε ολη τη σκακιέρα, και οχι μονο το τετραγωνακι στο οποιο θα πάμε. Δυστυχως πολλοι απο μας βλεπουμε μονο το τετραγωνακι στο οποιο ειμαστε τωρα ή ημασταν 2 κινησεις πριν.

03.08.2015

Φίλιππος

Αν μπορούσατε να οργανώσετε ένα σεμινάριο για κάποιους άσχετους που επηρεάζουν την κοινωνία θα προσφέρατε μεγάλη υπηρεσία στην χώρα.

15.10.2015

Ιπτάμενος Διάκος

Το άρθρο είναι ελλειπέστατο. Κατ\' αρχήν δεν μας λέει ποιοί είναι αυτοί που μπορούν να δανίζουν όλα τα κράτη του κόσμου που αυξάνουν το ΑΕΠ τους συνεχώς και γίνονται όλο και πιο αξιόχρεα; Που τα βρίσκουν αυτά τα λεφτά; Γιατί δεν μπορούν τα κράτη να κάνουν το ίδιο, ώστε να βγάζουν μόνα τους αυτά τα λεφτά και να μην χρειάζεται να τα δανίζονται; Τους νόμους τους κατασκευάζουν τα κράτη και οι κυβερνήσεις. Και μπορούν να τους επιβάλλουν άνετα στις τράπεζες και στα funds και σε κάθε λογής κερδοσκόπο. Γιατί δεν αλλάζουν τους κανόνες ώστε να μην χρειάζεται να χρωστάνε στους ιδιώτες, αλλά αφήνονται να ελέγχονται από αυτούς; Έπειτα, το άρθρο αυτό αποδέχεται εξαρχής ότι λίγο πολύ τα κράτη είναι πάντα ελλειματικά και δανίζονται, αρκεί να αυξάνονται τα ΑΕΠ τους και όλα είναι καλά. Δεν μας λέει, ως πότε θα μπορούν να αυξάνονται τα ΑΕΠ όλων των κρατών; Μέχρι πότε θα μπορεί η πραγματική παγκόσμια οικονομία να αυξάνεται; μέχρι πότε θα μπορούν να αντλούνται περισσότεροι πόροι για να αυξάνονται τα χρέη και το ΑΕΠ;

27.11.2015

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΑΛΟΓΗΡΟΥ

Κύριε Περισιανίδη, Θέλω να σας συγχαρώ για το άρθρο σας και τον τρόπο που το έχετε συγράψει. Είναι πολύ αναλυτικό και κατανοητό και από τον πιό αδαή. Εάν κι\' εφόσον σας είναι εύκολο, παρακαλώ, παρουσιάστε μας και τα κεφάλαια των δανείων με τους αντίστοιχους τόκους που έχουμε λάβει, ιδιαίτερα αυτών της Ισπανίας. Ευχαριστώ πολύ, ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΑΛΟΓΗΡΟΥ dkalogirou7@gmail.com

18.12.2015

βάνα

Ευχαριστούμε για την καταπληκτική αναλυτική αλλά και επεξηγηματική αναφορά για το μνημόνιο και το ΑΕΠ. Το θέμα είναι ότι η χώρα μας έδειξε περίτρανα ότι δανειζότανε όχι για μισθούς και συντάξεις αφού τα εισέπραττε μέσω εφορίας (με αυξημένο ποσοστό φοροδιαφυγής) αλλά και τα δάνεια δεν χρησιμοποιούνταν προς χρηματοδότηση της παιδείας και της υγείας κτλ. για κοινωνικό όφελος τότε για ποιο λόγο δανειζόμασταν.

03.02.2016

Μιχαλης

Εξαιρετικο αρθρο. Και τα 7 κομματια. Θα ειχε ενδιαφερον η συνεχιση του καθε κομματιου με βαση τις αλλαγες που εγιναν με μνημονιο 2 και το τι εγινε με μνημονιο 3. Ειδικα προσωπικα εχω ενα τεραστιο κενο στο τι τοκους πληρωνουμε για καθε κομματι του χρεους. Αλλοι οι τοκοι του μνημ 1, αλλοι του 2, αλλοι με το 3 που εφερε και αλλαγες στα μηνμονια αλλα μου ειναι αγνωστο τι επιτοκια εχουν παλαια δανεια/ομολογ προ 2009 τα οποια συνεχιζουν να εξυπηρετουνται και ποσα ειναι αυτα τα κακα δανεια.

30.04.2016

Περισιανίδης Ευθύμης

Ζητώ κατά κάποιο τρόπο συγνώμη αλλά τον τελευταίο καιρό δεν ασχολούμαι με οικονομικές αναλύσεις και μεγέθη. Ναι όντως θα είχε ενδιαφέρον να γίνει μια ανανέωση της εργασίας που έκανα με βάση τα νέα δεδομένα αλλά αυτή τη στιγμή είναι λίγο δύσκολο οπότε δεν μπορώ να απαντήσω με τη λεπτομέρεια που απαιτείται στα περισσότερα ερωτήματα που μου τίθενται. Συνεχίζω προσωπικά να ασχολούμαι με την πολιτική. Το πρόβλημα δεν είναι ελληνικό αλλά παγκόσμιο και έχει να κάνει με κοινωνικούς, ψυχολογικούς και οικονομικούς παράγοντες. Με την παιδεία και το πως ζούμε στην καθημερινότητά μας.

01.05.2016

Ευαγγελία Σ.

Συγχαρητήρια κύριε Περισιανίδη για το άρθρο σας! Είναι απόλυτα κατανοητό και συγχρόνως πολύ περιεκτικο! Συμφωνώ κι εγώ πως θα είχε μεγάλο ενδιαφέρον να την ανανεώσετε!

05.05.2016

Πανος Μακρης

Καταπληκτικο αρθρο για το Μνημονιο-1. Ευχαριστω αν και αργησα να το παρω χαμπαρι. Διαβασα αλλες πηγες και μπερδευτηκα. Αναρωτιεμαι συχνα αν αυτοι που γραφουν κατι το καταλαβαινουν οι ιδιοι. Μεγαλο πραγμα να μπορεις να γραφεις σαν \"αναγνωστης\". Δεν αναφερει τις συνθηκες αποπληρωμης του δανειου. Θα εκτιμουσα ενα νεο αρθρο με τα δυο επομενα μνημονια.

16.05.2016

Γιαννης Κορινθος.

Κατ αρχην συγχαρητηρια για την δουλεια σας και το αρθρο σας. Κατα δευτερον θα ηθελα να εστιασω στο κατα ποσο επαιξε ρολο το κοστος των δημοσιων υπαλληλων στην διογκωση του χρεους.Συμφωνα με αυτα που γραφετε επαιξε πολυ μικρο ρολο. Η γνωμη μου ειναι εντελως αντιθετη. Υπεραριθμοι, καλοπληρωμενοι συμφωνα με ο,τι προσφεραν και... με εφ απαξ τυπου ΤΖΟΚΕΡ. Ειμαι ιδιοκτητης καφενειου στην Κορινθο και μεχρι το 2016 που γραφω αυτο το κειμενο εχω αναγκαστει να πουλησω οτι μου αφησαν οι προγονοι μου για να κρατησω ανοικτο το καφενειο... και χρωσταω πολλα πολλα ακομα. Με εκτιμηση Καραγεωργιου Ιωαννης Κορινθος. 31 Μαιου 2016.

31.05.2016

Θαλια Ρουνη

Για τα δεινα των Ελληνων φταινε αποκλειστικα οι ιδιοι,που επελεγαν επι χρονια κυβερνηση με βαση μονο το προσωπικο τους συμφερον και τον γνωστο του γνωστου και οχι με βαση το μακροπροθεσμο καλο για την κοινωνια,που θα προεκυπτε απο μια αξιοκρατικη και μακροπροθεσμα ορθη πολιτικη.Οι ελληνες ποτε δεν καταλαβαν γιατι ζουσαν καλα (οι περισσοτεροι).Γιατι ζουσαν με δανεια, τα οποια οι κυβερνησεις επαιρναν,οχι για να τα τοποθετησουν σε παραγωγικο τομεα,αλλα για να τους τα μοιραζουν,ετσι ωστε οι κυβερνησεις να ξαναψηφιζονται.Δεν ειναι τυχαιο που το ιδιο κομμα κυβερνουσε 20 χρονια. Υπαρχει λοιπον οντως ηθικο θεμα.Τα δανεια που οι κυβερνησεις επαιρναν απο την Ευρωπη και τα μοιραζαν,πρεπει τωρα να τα γυρισουμε.Πως να το κανουμε δηλαδη? Το εαν πανω στην αναγκη μας,μας εκμεταλλευτηκαν με μνημονια,ας προσεχαμε και παλι ! Αγαπητε μου κυριε πολυ σωστα αναφερετε, οτι η Ελλαδα ειναι απο τις χωρες που λιγα εχουν δωσει στην Υγεια και Παιδεια. Δεν της μενουν χρηματα αφου δινει παρα πολλα σε ολο τον υπολοιπο, διογκωμενο εν σχεση με αλλες χωρες ,δημοσιο τομεα.Τα δανεια τα επαιρναν για να πληρωνουν μισθους και το χειροτερο,μισθους για ατομα που δεν εκαναν καμια παραγωγη. Με ενα μεγαλο μερος των δανειων και με την φορολογια των ιδιωτων πληρωναν μισθους και συνταξεις (υπερογκες) και ο,τι εμενε εξανεμιζοταν,χωρις να ξερει κανεις πως και που. Βεβαιως και σε πολλες χωρες συμβαινει αυτο,αλλα οι πολιτικοι τους εχουν και λιγο φιλοτιμο να τοποθετησουν ενα μερος των δανειων ή του πρωτογενους πλεονασματος σε παραγωγη. Ολες οι χωρες εχουν χρεη,ναι! Αλλα εχουν και καποια παραγωγη, οργανωση, αξιοκρατια, με αποτελεσμα την ''καποια''ομαλη λειτουργια της κοινωνιας. Οσο για την χρεοκοπια,θα συμφωνουσα μαζι σας,εφοσον ομως ημουν σιγουρη οτι θα υπηρχε μια κυβερνηση απο ικανους να αναδιοργανωσουν αξιοκρατικα και σωστα την νεα κοινωνια της δραχμης και οτι οι Ελληνες θα σκεπτονταν με βαση το δημοσιο συμφερον.Απο την στιγμη που η ελληνικη νοοτροπια δεν αλλαζει, καλυτερα να διοικουμαστε απο την Ευρωπη! Χειροτερα δεν θα ειναι!

15.11.2016

Ανδρέας

Κύριε 27 δις ήταν το κόστος μόνο των συντάξεων για το 2009 εδώ και τα στοιχεία. Πουλάτε παραμύθια στον κόσμο http://www.idika.gr/files/22%CE%B7_%CE%B5%CE%BA%CE%B8%CE%B5%CF%83%CE%B7_%CE%97%CE%9B%CE%99%CE%9F%CE%A3_v2.pdf

13.12.2016

Περισιανίδης Ευθύμιος

Ανδρέα τα 27 δις δεν τα βρήκα στο κείμενο που παράθεσες. Σε ποια σελίδα είναι; Επίσης το θέμα που μας ενδιαφέρει είναι το ποσό που επιβαρύνει τον προυπολογισμό και όχι τα ποσά που ξόδεψαν τα ταμεία. Τα στοιχεία τα βρήκα από τους ετήσιους προυπολογισμούς του κράτους που μπορεί να τους δει ο καθένας και μάλιστα προτείνω σε όλους να τους δουν και να κρίνουν.

13.12.2016